Địch Thiếu, một thiếu niên tài năng với ước mơ trở thành thám tử hàng đầu tại Trường An

Dưới sự chỉ đạo của đạo diễn Trình Đằng, nổi tiếng với bom tấn hoạt hình năm 2020 Legend of Deification / Khương Tử Nha: Nhất chiến phong thần — cùng đồng đạo diễn Hoàng Dân, bộ phim kết hợp các yếu tố lịch sử và giả tưởng thần thoại để khắc họa một thế giới nơi con người và yêu ma cùng tồn tại vào thời nhà Đường (618-907).

Câu chuyện xoay quanh Địch Thiếu, một thiếu niên tài năng với ước mơ trở thành thám tử hàng đầu tại Trường An; cậu hợp tác với lang yêu A Tát điều tra cái chết bí ẩn của ba nhà thiết kế cơ khí.

Phát biểu tại buổi công chiếu phim ở Bắc Kinh vào đầu tháng 8, đạo diễn Trình Đằng cho biết dự án đã mất sáu năm để hoàn thành. Dù là tác phẩm hư cấu, êkíp làm phim đã tham khảo kỹ lưỡng tư liệu lịch sử để tái hiện cảnh quan đô thị Trường An 108 phường. Dựa trên cấu trúc đó, các họa sĩ hoạt ảnh đã hình dung lại thành phố là cỗ máy khổng lồ với thiết kế tinh xảo, bao gồm hệ thống dẫn nước ngầm vận hành bằng bánh răng và thủy lực.

Lang yêu A Tát

Đạo diễn Trình chia sẻ anh lấy cảm hứng từ những phát minh truyền thống của Trung Quốc thể hiện trí tuệ dân gian, chẳng hạn như Khóa Lỗ Ban (một loại trò chơi xếp hình bằng gỗ gồm các mảnh ghép lồng vào nhau theo không gian ba chiều) và “mộc ngưu lưu mã” (trâu gỗ ngựa máy) — những cỗ xe cơ khí huyền thoại được cho là do nhà chiến lược Gia Cát Lượng sáng chế vào thời Tam quốc (năm 220-280).

Hoàng Dân chia sẻ thêm về thế giới hình ảnh của bộ phim: “Chúng tôi đã xây dựng một thế giới kỳ ảo bắt nguồn từ trí tưởng tượng phương Đông, kết hợp bối cảnh triều đại nhà Đường với các cấu trúc cơ khí. Tại thành phố này, từ những tấm biển hiệu lật, đường ray trên không cho đến hàng quán, mọi thứ đều vận hành bằng máy móc. Chúng tôi muốn khán giả vừa cảm thấy quen thuộc, vừa thấy choáng ngợp và thích thú.”

“Chúng tôi thực hiện một bộ phim hài trinh thám, tác phẩm tiên phong thuộc thể loại này, bởi lẽ thị trường hoạt hình Trung Quốc hiện nay chưa có dòng phim tương tự,” tổng giám chế Tào Tử Kiện chia sẻ. Anh nhận thấy khán giả đã quen thuộc với các thể loại như khoa học viễn tưởng, tội phạm, lãng mạn và phim lịch sử trong điện ảnh người đóng, nhưng hoạt hình lại hiếm khi mang đến sự đa dạng như vậy. “Nhìn sang Âu-Mỹ, Nhật Bản hay Hàn Quốc, ta thấy họ đều có đủ các thể loại này. Tôi luôn tự hỏi: tại sao hoạt hình Trung Quốc lại không thể làm được điều tương tự?”

Tái hiện cảnh quan đô thị Trường An 108 phường: các họa sĩ hoạt ảnh đã hình dung lại thành phố là cỗ máy khổng lồ với thiết kế tinh xảo, bao gồm hệ thống dẫn nước ngầm vận hành bằng bánh răng và thủy lực

Nhà sản xuất Lý Oánh Oánh giải thích ý tưởng sáng tạo bắt nguồn từ niềm đam mê lâu năm của đạo diễn Trình Đằng đối với các câu chuyện bí ẩn và phá án. “Trình Đằng luôn mong muốn thực hiện những thể loại mới mẻ trong lĩnh vực hoạt hình Trung Quốc. Chúng tôi nhận thấy thể loại trinh thám kết hợp hài hước vẫn còn bỏ ngỏ, vì vậy cả êkíp đã quyết định thử sức với hướng đi mới này.”

Đối với đạo diễn Trình, thách thức lớn nhất nằm ở việc dung hòa giữa hình ảnh mãn nhãn của hoạt hình và logic chặt chẽ đặc trưng của thể loại trinh thám. “Từ lúc còn đi học tôi đã thích các câu chuyện phá án,” anh hồi tưởng. “Tuy nhiên, là một đạo diễn hoạt hình, tôi hiểu thế mạnh của loại hình này là tạo ra những kỳ quan và hiệu ứng thị giác ấn tượng, trong khi câu chuyện trinh thám lại đòi hỏi tính logic khắt khe trong thế giới thực. Hai yếu tố này dường như có phần mâu thuẫn nhau.”

Giải pháp xuất hiện vào cuối năm 2019, khi những cuộc trò chuyện với bạn bè đã mở ra một bước ngoặt: sử dụng các sinh vật trong Sơn Hải Kinh làm nghi phạm và nhân chứng cho một câu chuyện phá án thời nhà Đường. “Chúng tôi biến những miêu tả cổ xưa về các thần thú thành những manh mối vụ án,” Trình Đằng chia sẻ. “Đó chính là khởi nguồn cho ý tưởng ‘yêu quái gây án.’”

Kết hợp các yếu tố lịch sử và giả tưởng thần thoại để khắc họa một thế giới nơi con người và yêu ma cùng tồn tại vào thời nhà Đường (618-907)

Dự án kéo dài sáu năm này đặt ra muôn vàn thách thức, nổi bật nhất là xây dựng một thế giới vừa mang màu sắc kỳ ảo vừa tạo được cảm giác chân thực. “Thách thức lớn nhất là làm sao để khán giả tin rằng thế giới này là có thật,” Lý Oánh Oánh nói. Đồng đạo diễn Hoàng Dân, một chuyên gia hoạt hình kỳ cựu tại Hollywood, cũng đồng tình: “Khán giả cần phải tin vào tính logic của câu chuyện. Không thì cả bộ phim sẽ sụp đổ.”

Tính logic đó đặc biệt quan trọng trong khâu thiết kế thành Trường An — được tái hiện thành một đô thị “clockpunk” (phong cách máy móc cơ khí cổ điển) vận hành nhờ hệ thống bánh răng, dây cáp và kết cấu sắt thép. Đội ngũ sản xuất đã nghiên cứu kỹ lưỡng kiến trúc thời Đường, thậm chí còn lắp ráp cả đồ chơi cơ khí để hiểu rõ cơ chế vận hành của các kết cấu ăn khớp với nhau. Kết quả là một thành phố mà mọi thứ — từ thang máy chạy bằng sức nước và hệ thống ròng rọc cho đến các công trình khác — đều được vận hành bằng bánh răng, dây cáp, vòm gỗ và cấu kiện sắt.

Tuy nhiên, sự lộng lẫy về mặt hình ảnh chưa bao giờ là mục tiêu cuối cùng. “Hiệu ứng hình ảnh phải luôn hỗ trợ cho câu chuyện chứ không được lấn át nó,” Hoàng Dân nhấn mạnh. “Dù là qua ánh sáng, bố cục hay thiết kế nhân vật, tất cả đều phải phục vụ cho mạch truyện.”

Đội ngũ sản xuất đã nghiên cứu kỹ lưỡng kiến trúc thời Đường, thậm chí còn lắp ráp cả đồ chơi cơ khí để hiểu rõ cơ chế vận hành của các kết cấu ăn khớp với nhau. Kết quả là một thành phố mà mọi thứ — từ thang máy chạy bằng sức nước và hệ thống ròng rọc cho đến các công trình khác — đều được vận hành bằng bánh răng, dây cáp, vòm gỗ và cấu kiện sắt

Nổi tiếng cầu toàn, Trình Đằng đã thúc đẩy đội ngũ nỗ lực hết mình vượt mọi giới hạn. Bộ phim bao gồm hơn 2.100 cảnh quay, vượt xa con số trung bình từ 1.600 đến 1.800 cảnh thường thấy ở một phim điện ảnh dài 120 phút. “Trình Đằng xem xét kỹ lưỡng từng khung hình một — mái tóc, bộ lông thú cho đến mọi chi tiết nhỏ nhất,” Lý Oánh Oánh cho biết. Tào Tử Kiện nói thêm: “Có những cảnh chỉ xuất hiện trên màn hình trong tích tắc, nhưng anh ấy vẫn chăm chút tỉ mỉ từng chi tiết trong đó.”

Việc xây dựng thế giới trong phim còn bao gồm gần một trăm nhân vật yêu ma, mỗi nhân vật đều có câu chuyện nền riêng biệt. “Mọi sinh vật quanh ta đều có linh hồn; chỉ là ta không biết chúng mang hình hài nào mà thôi,” Lý Oánh Oánh chia sẻ. Một số yêu quái được lấy cảm hứng từ các ghi chép lịch sử và hiện vật bảo tàng, trong khi số khác là sáng tạo nguyên bản lấy cảm hứng từ các loài cây cỏ, động vật mang đậm thẩm mỹ phương Đông như hoa sen, cá vàng, sư tử và bướm.

Cốt lõi cảm xúc của bộ phim nằm ở bộ đôi nhân vật chính đầy bất ngờ. “Chúng tôi muốn tạo ra hai nhân vật xuất thân bình dân — Địch Thiếu và bạn đồng hành A Tát đều thuộc tầng lớp bên lề xã hội,” Trình Đằng giải thích. “Một người là thực tập sinh bộ khoái, người kia là thám tử dân sự. Họ cùng nhau phá giải một âm mưu bằng những phương thức khác thường.”

Cốt lõi cảm xúc của bộ phim nằm ở bộ đôi nhân vật chính đầy bất ngờ: Địch Thiếu và bạn đồng hành A Tát đều thuộc tầng lớp bên lề xã hội

Nhà sản xuất Tào Tử Kiện đưa ra một góc nhìn mang tính đương đại hơn: “Yêu ma trong phim có thể được xem là những con người có trải nghiệm hoặc xuất thân khác biệt. Câu chuyện không đơn thuần là cuộc chiến thiện ác — mà là cách chúng ta chung tay trong thời khắc khủng hoảng để làm điều có lợi cho tất cả mọi người.” Lý Oánh Oánh đồng tình: “Chúng tôi đang phản ánh các tầng lớp xã hội ngày nay thông qua hình tượng yêu ma và tầng lớp dưới đáy xã hội. Chúng tôi muốn truyền tải thông điệp rằng bất kể địa vị ra sao, giới trẻ ngày nay đều rất dũng cảm — tất cả chúng ta đều bình đẳng.”

Khi được hỏi về kế hoạch tương lai, các nhà sản xuất khẳng định dù bản thân bộ phim có thể chưa phải là một thương hiệu (IP) đã định hình vững chắc, nhưng thế giới trong phim lại đủ phong phú để mở rộng. “Mỗi nhân vật đều có câu chuyện nền riêng — dù nhiều phần đã bị cắt bỏ do hạn chế về thời lượng,” Tào Tử Kiện nói. “Nếu khán giả đón nhận tích cực, chúng tôi sẽ phát triển các phần ngoại truyện, nội dung định dạng ngắn, tiểu thuyết đồ họa, hay thậm chí là những câu chuyện bên lề do AI tạo ra. Thế giới Kỳ án Trường An vẫn còn rất nhiều tiềm năng để khai thác.”

Bộ tứ của Kỳ án Trường An (từ trái qua): Đồng đạo diễn Hoàng Dân, tổng giám chế Tào Tử Kiện, đạo diễn Trình Đằng và nhà sản xuất Lý Oánh Oánh tại sự kiện ra mắt phim

Tổng giám chế Tào Tử Kiện bày tỏ tham vọng của êkíp trong việc khám phá các thể loại mới của hoạt hình Trung Quốc: “Chúng tôi hy vọng hoạt hình Trung Quốc có thể phát triển mạnh mẽ với nhiều hình thức đa dạng, mang đến cho khán giả cơ hội trải nghiệm nhiều tác phẩm sáng tạo phong phú hơn.”