Tin tức

Các phim Trung Quốc ăn khách hè năm nay đều phá vỡ khuôn mẫu kể chuyện nhàm chán

03/08/2026

Tại buổi chiếu đặc biệt bộ phim khoa học viễn tưởng The Decisive Moment ở Bắc Kinh trước khi ra mắt chính thức, nhà văn khoa học viễn tưởng Lưu Từ Hân đã ngồi trong khán giả cùng với một nhóm các nhà khoa học hàng không vũ trụ từng làm cố vấn cho bộ phim. Khi đèn bật sáng trở lại, một số khán giả đã rơi nước mắt.

Khán giả xem phim đi ngang qua các áp phích quảng cáo phim mới ra mắt mùa hè tại một rạp chiếu phim ở Thượng Hải, ngày 27 tháng 7 năm 2026

Phản ứng này phản ánh một thay đổi rộng lớn hơn đang diễn ra trên khắp các rạp chiếu phim Trung Quốc mùa hè này. Theo các nền tảng dữ liệu phim Maoyan và Beacon, tính đến ngày 23 tháng 7, thị trường đã ghi nhận 13 ngày liên tiếp doanh thu phòng vé hàng ngày vượt 100 triệu nhân dân tệ (14,72 triệu đôla Mỹ), phá vỡ đà trì trệ của nửa đầu năm.

Tuy nhiên, các nhà quan sát trong ngành cho rằng câu chuyện quan trọng hơn không phải là doanh thu bán vé tăng, mà là khán giả đang lựa chọn xem gì. Lượt xem phim hàng năm ở Trung Quốc chưa bao giờ phục hồi trở lại mức đỉnh trước đại dịch (COVID-19) là 1,73 tỉ năm 2019. Nhiều người trong ngành cho rằng suy giảm là do nhiều năm làm phim theo công thức cũ, dựa vào lối kể chuyện quen thuộc trong khi thị hiếu của khán giả đã thay đổi. Những bộ phim gây tiếng vang lớn nhất mùa hè này không nhất thiết phải là những phim ăn khách nhất ở phòng vé, mà là những phim dám thách thức những quy ước thông thường.

The Decisive Moment: Hoàng Bột vào vai một nhà nghiên cứu đương đại

The Decisive Moment có lẽ là ví dụ rõ ràng nhất. Trải dài sáu thập kỷ của chương trình vũ trụ Trung Quốc, câu chuyện bắt đầu từ việc phóng vệ tinh đầu tiên của nước này, Đông Phương Hồng-1, vào năm 1970 — khi các phép tính chủ yếu vẫn thực hiện bằng tay, với bàn tính được sử dụng trong những nhiệm vụ khẩn cấp — cho đến một viễn cảnh tưởng tượng về tham vọng vũ trụ của Trung Quốc vào năm 2035.

Thay vì tập trung vào một người hùng đơn độc, bộ phim theo chân những nhà khoa học bình thường qua nhiều thế hệ. Hoàng Bột vào vai một nhà nghiên cứu đương đại, với quyết tâm thầm lặng khiến người xem dễ dàng đồng cảm, trong khi Ngô Lỗi thủ vai một kỹ sư từ thời kỳ trước, với niềm đam mê và sự kiên trì tạo nên trái tim cảm xúc của câu chuyện. Mặc dù hai nhân vật không bao giờ gặp nhau, họ được kết nối bởi niềm tin chung rằng mỗi thế hệ đều xây dựng dựa trên công trình của thế hệ trước.

The Decisive Moment: Ngô Lỗi thủ vai một kỹ sư từ thời kỳ trước, với niềm đam mê và sự kiên trì tạo nên trái tim cảm xúc của câu chuyện

Bộ phim cố tình tránh công thức phim thảm họa quen thuộc, trong đó một người hùng duy nhất cứu thế giới. Thay vào đó, nó tôn vinh sự kiên trì thầm lặng và nỗ lực tập thể — một lựa chọn mà Chairman Rabbit, một blogger phim nổi tiếng, đã miêu tả trong một bài đăng được chia sẻ rộng rãi là mang lại cho câu chuyện “một tinh thần đậm chất Trung Quốc” thay vì vay mượn các quy ước của Hollywood.

Cảm hứng tương tự xuất hiện trong All Wishes Come True!, phim hoạt hình hài giả tưởng ra mắt ngày 18 tháng 7 và nhận được nhiều lời khen ngợi. Thay vì giới thiệu Bát Tiên Đạo giáo là những vị thần bất tử, đạo diễn Mục Chính Dương đã tái hiện họ là những người bình thường có nghề nghiệp, khuyết điểm và sự cạnh tranh hàng ngày. Chỉ khi học cách tin tưởng và hỗ trợ lẫn nhau, họ mới trở nên bất tử, mang đến cho khán giả một cách diễn giải truyền thuyết kinh điển giàu tính nhân văn và dễ đồng cảm hơn.

All Wishes Come True! thay vì giới thiệu Bát Tiên Đạo giáo là những vị thần bất tử đã tái hiện họ là những người bình thường có nghề nghiệp, khuyết điểm và sự cạnh tranh hàng ngày

Phim hoạt hình lịch sử cũng đang đi theo hướng tương tự. Tam quốc chí: Khởi nguyên, do Light Chaser Animation có trụ sở tại Bắc Kinh sản xuất, đánh dấu bước đột phá đầu tiên của hãng vào lĩnh vực phim lấy bối cảnh thời Tam quốc (220-280) — một bước ngoặt đen tối hơn đáng kể so với phong cách thân thiện gia đình của bộ phim ăn khách trước đó là Trường An.

Thay vì tập trung vào một người hùng được mọi người ngưỡng mộ, bộ phim đặt Tào Tháo làm trung tâm — nhân vật từ lâu được miêu tả trong văn học kinh điển là phản diện đầy tham vọng. Ở đây, ông được tái hiện thời trai trẻ lý tưởng, nỗ lực cứu vãn một triều đại đang sụp đổ trước khi dần dần rơi vào vỡ mộng. Nhà bình luận nổi tiếng Minh Kim Duy cho rằng hình ảnh này có thể gần với thực tế lịch sử hơn so với hình ảnh do văn học truyền thống định hình hàng thế kỷ.

Thay vì tập trung vào một người hùng được mọi người ngưỡng mộ, Tam quốc chí: Khởi nguyên đặt Tào Tháo làm trung tâm, tái hiện thời trai trẻ lý tưởng, nỗ lực cứu vãn một triều đại đang sụp đổ trước khi dần dần rơi vào vỡ mộng

Đạo diễn Tạ Quân Vĩ nói với Tân Hoa Xã rằng bộ phim là chương mở đầu của bộ ba phim theo kế hoạch, mỗi phần có chu kỳ sản xuất khoảng ba năm. Phần thứ hai dự kiến ra mắt mùa hè năm 2028.

Tuy nhiên, khác biệt táo bạo nhất đến từ thể loại có lẽ ít được mong đợi nhất: phim chiến tranh cách mạng.

Bộ phim Crossing, tái hiện lại bốn lần vượt sông Xích Thủy của Hồng quân Trung Quốc trong cuộc Vạn Lý Trường Chinh (1934-1936) để đột phá vòng vây của Quốc Dân Đảng, đã từ bỏ lối mòn quen thuộc “lui để thắng”, theo nhận định của Hồ Cường, hiệu trưởng Học viện Điện ảnh Bắc Kinh, trong bài viết trên tạp chí lý luận Cầu Thị của Đảng Cộng sản Trung Quốc.

Crossing, tái hiện lại bốn lần vượt sông Xích Thủy của Hồng quân Trung Quốc trong cuộc Vạn Lý Trường Chinh (1934-1936) để đột phá vòng vây của Quốc Dân Đảng

Thay vào đó, bộ phim đưa người xem đắm chìm vào một câu chuyện mà họ đã biết trước kết cục bằng cách chuyển đổi qua lại giữa chiến lược quân sự cấp cao với trải nghiệm của những người lính bình thường. Thay vì được miêu tả như những anh hùng bất khả chiến bại, họ được thể hiện là những con người bằng xương bằng thịt, đói khát, kiệt sức và sợ hãi. Như Hồ Cường lưu ý, các nhà làm phim đã tự mình đi lại con đường lịch sử. “Kịch bản được xây dựng từng bước một, băng qua núi sông của tỉnh Quý Châu.”

Nhìn chung, những bộ phim này cho thấy điều mà ngành công nghiệp điện ảnh Trung Quốc đã mong muốn được thấy bao năm: sẵn sàng đổi mới để chấp nhận rủi ro sáng tạo trong những thể loại đã dần trở nên quen thuộc. Liệu điều đó có dẫn đến sự hồi sinh bền vững về doanh thu phòng vé hay không vẫn còn chưa chắc chắn, và một mùa phim hè thành công có lẽ cũng không thể đảo ngược tình trạng sụt giảm doanh thu kéo dài nhiều năm chỉ sau một đêm.

Thay vì được miêu tả như những anh hùng bất khả chiến bại, Crossing thể hiện những người lính bình thường là những con người bằng xương bằng thịt, đói khát, kiệt sức và sợ hãi

Nhưng sau nhiều năm tìm kiếm cách kết nối lại với khán giả, các nhà làm phim dường như đang khám phá ra rằng sự độc đáo — chứ không phải sự lặp lại — là con đường mạnh mẽ nhất phía trước.

Dịch: © Xuân Phong @Quaivatdienanh.com
Nguồn: China Daily