Sự thay đổi thân phận như vậy — đánh dấu bằng việc có được sổ hộ khẩu — sẽ mang lại hàng loạt lợi ích, bao gồm tiếp cận chăm sóc sức khỏe, giáo dục và cơ hội kinh doanh tốt hơn.

Triệu Lệ Dĩnh trong vai Lý Thu Bình, cô gái tốt nghiệp đại học đầy tham vọng được đào tạo tại Pháp

Điều này giúp khán giả trẻ ngày nay hiểu rõ hơn một trong những cảnh phim hấp dẫn nhất trong phim bộ truyền hình Tiểu thành đại sự (Chuyện lớn nơi thành phố nhỏ) dựa trên cuốn sách phi hư cấu Trung Quốc nông dân thành của nhà văn từng đoạt giải thưởng Chu Hiểu Quân.

Trong một cảnh phim, ước tính 20.000 nông dân từ các làng lân cận đổ về thị trấn Việt Hải được xây dựng trên vùng đất ngập nước, háo hức trả nhiều tiền để có quyền sử dụng một mảnh đất.

Sự chuyển mình của Việt Hải — từ vùng đất ngập nước cằn cỗi thành một thị trấn với những tòa nhà chọc trời và những con phố rộng lớn — thần kỳ ở chỗ: không tốn một xu nào từ ngân sách nhà nước. Mà hoàn toàn do những người dân bình thường, một nhóm đa dạng bao gồm nông dân địa phương, doanh nghiệp tư nhân và các nhà đầu tư thành thị.

Huỳnh Hiểu Minh trong vai Trịnh Đức Thành, một cán bộ kỳ cựu với 19 năm kinh nghiệm

Xuất bản vào tháng 12 năm 2021, cuốn sách của Chu Hiểu Quân được hình thành từ các cuộc phỏng vấn của tác giả với gần 100 người đã trực tiếp chứng kiến sự ra đời và phát triển của Long Cảng, một huyện thị thuộc Ôn Châu, Chiết Giang, miền đông Trung Quốc.

Từng là một vùng bãi triều gồm năm làng chài với 8.000 cư dân, Long Cảng được coi là hình mẫu tiên phong trong chiến dịch đô thị hóa của Trung Quốc. Nơi đây đã trải qua ba cột mốc chuyển mình: được chỉ định là thị trấn tự lực cánh sinh năm 1984, được mệnh danh là “thành phố in ấn của Trung Quốc” năm 2002, và trở thành thị trấn đầu tiên ở Trung Quốc được nâng cấp lên thành phố năm 2019.

Đạo diễn Tôn Hạo bị cuốn vào dự án này khi vẫn đang thực hiện công việc hậu kỳ cho mùa hai của phim bộ truyền hình cổ trang Khánh dư niên.

Họ đến thị trấn Việt Hải trong vai trò bí thư đảng ủy và thị trưởng mới được bổ nhiệm

Năm 1986, Tôn Hạo là sinh viên Học viện Sân khấu Thượng Hải, và anh nhận thấy câu chuyện — xoay quanh một nhóm quan chức địa phương dẫn dắt người dân thị trấn nỗ lực phát triển kinh tế — gợi lên tinh thần mạnh mẽ, kiên cường của thời kỳ trước đó: một thời kỳ mà nếu cần cù theo đuổi thì giấc mơ sẽ trở nên khả thi.

Cuối năm 2023, anh cùng các nhà làm phim khác đến thăm Long Cảng và phỏng vấn người dân đang sinh sống ở đó. “Hầu hết những người được phỏng vấn hiện nay đều ở độ tuổi 60 hoặc 70, người lớn tuổi nhất thì ngoài 80. Tuy nhiên, khi nói về những năm tháng ấy, ánh mắt họ vẫn ngời sáng,” Tôn Hạo nhớ lại.

Với lối kể chuyện nhẹ nhàng, hài hước, phim bộ truyền hình 40 tập có Huỳnh Hiểu Minh trong vai Trịnh Đức Thành, một cán bộ kỳ cựu với 19 năm kinh nghiệm, và Triệu Lệ Dĩnh trong vai Lý Thu Bình, cô gái tốt nghiệp đại học đầy tham vọng được đào tạo tại Pháp. Họ đến thị trấn Việt Hải trong vai trò bí thư đảng ủy và thị trưởng mới được bổ nhiệm, với những quan điểm quản trị hoàn toàn khác nhau.

Họ va chạm do có quan điểm quản trị hoàn toàn khác nhau

Bí thư Trịnh Đức Thành làm việc theo bản năng và dũng cảm cá nhân, đôi khi hơi bốc đồng. Ngược lại, thị trưởng Lý tin vào thủ tục, quy tắc và trật tự thể chế. Khi triển khai dự án xây dựng một thị trấn mới, phong cách đối lập của họ va chạm, rồi dần dần hội tụ, khi hiểu lầm lẫn nhau nhường chỗ cho sự hợp tác trước những thách thức ngày càng gia tăng.

Lấy bối cảnh sự phát triển của các khu vực ven biển vào những năm 1980 — giai đoạn mà thu hút đầu tư nước ngoài được xem là chìa khóa để phục hồi kinh tế — bộ phim phản ánh động lực xã hội của thời đại đó.

Trong một tuyến truyện, Trịnh Đức Thành chinh phục năm doanh nhân đến từ vùng đông bắc Trung Quốc bằng cách uống rượu say sưa, nghi thức đặc trưng của văn hóa kinh doanh thời kỳ đầu, cuối cùng giúp nhà máy in của thị trấn giành được một đơn đặt hàng lớn. Trong một cảnh khác, anh giúp hai thương nhân địa phương giành được sự tin tưởng của một nữ doanh nhân Hồng Kông, thuyết phục bà trở thành nhà đầu tư thiên thần xây dựng con phố dành riêng cho cụm nhà máy in của thị trấn.

Nhưng rồi hiểu lầm lẫn nhau nhường chỗ cho sự hợp tác trước những thách thức ngày càng gia tăng

“Hai nhân vật sở hữu sức hút riêng. Ví dụ, Trịnh Đức Thành thăng tiến nhờ làm việc thực tế. Anh hiểu nông dân cần gì và sẵn sàng cống hiến hết mình để bảo vệ quyền lợi của họ. Đó là lý do tại sao anh giành được sự tin tưởng của họ,” Tôn Hạo nói.

Như được tiết lộ trong lời thoại, trước đó Trịnh Đức Thành từng là bí thư đảng ủy ở một quận khác, hướng dẫn nông dân địa phương nuôi rùa mai mềm — một dự án cuối cùng thất bại. Thay vì bỏ đi, anh đã chọn cách bồi thường cho nông dân bằng tiền túi của mình. Đối mặt với khoản lỗ tổng cộng 10.000 nhân dân tệ (1.438 đôla), anh đã dùng toàn bộ số tiền tiết kiệm của mình trả 2.000 nhân dân tệ, và tiếp tục trừ 50 nhân dân tệ từ lương hàng tháng để bù đắp, một cam kết kéo dài suốt tám năm.

“Giống như câu thoại trong phim tuyên bố ‘lợi ích của người dân là trên hết’, tôi hy vọng kể lại không chỉ là câu chuyện về một thành phố phát triển từ con số không, mà là về một thời đại được định hình lại bởi những con người bình thường,” Tôn Hạo nói thêm.

Tái hiện những năm 1980, nhiều hộ gia đình Trung Quốc sở hữu tivi đen trắng, kích thước 12 hoặc 14 inch

Để theo đuổi khắc họa chân thực những năm 1980, Tôn Hạo cho biết nhóm làm phim đã dành nhiều tháng nghiên cứu trên khắp cả nước trước khi chọn ba thành phố ở tỉnh Phúc Kiến — Phúc Châu, Tuyền Châu và Tam Minh — làm địa điểm quay phim chính, xây dựng hơn 130 bối cảnh.

Đạo diễn Tôn Hạo rất kỹ tính về đạo cụ, nhấn mạnh rằng mọi vật dụng sử dụng trên phim trường đều phải là những thứ thực sự tồn tại trong thời đại đó. Ví dụ, vào những năm 1980, nhiều hộ gia đình Trung Quốc sở hữu tivi đen trắng, kích thước 12 hoặc 14 inch. Để cải thiện trải nghiệm xem, người ta thường gắn thêm một thấu kính phóng đại đặc biệt lên màn hình để phóng to hình ảnh. Có người còn tiến xa hơn, dán giấy màu lên màn hình để biến hình ảnh đen trắng thành hình ảnh màu.

“Đó là giải pháp khá thô sơ. Bầu trời về cơ bản sẽ ‘trở thành’ màu xanh lam, và mặt đất ‘trở thành’ màu nâu. Ngày nay gần như không thể tưởng tượng chuyện như vậy. Đất nước chúng ta đã tiến bộ quá nhanh đến nỗi nhiều thứ từng được coi là hợp thời trang giờ đây hoàn toàn xa lạ với thế hệ trẻ,” Tôn Hạo giải thích.

Đạo diễn Tôn Hạo hy vọng bộ phim này là một món quà từ những năm 1980 sôi động gửi đến Trung Quốc hơn bốn thập kỷ sau

“Tôi hy vọng bộ phim này là một món quà từ những năm 1980 sôi động gửi đến Trung Quốc hơn bốn thập kỷ sau,” đạo diễn nói.