Hai năm trước, Chu Chí Lực tìm nơi đặt cơ sở làm phim trí tuệ nhân tạo ở Trung Quốc thì rõ ràng chỉ có một lựa chọn: thành phố phía nam Thâm Quyến với hệ sinh thái công nghệ rộng lớn.
Năm nay, nhà làm phim AI Chu Chí Lực cho biết anh đã nhận được cuộc gọi từ giới quan chức ở các thành phố và khu công nghiệp trên khắp Trung Quốc, tất cả đều có chung một mục tiêu: đưa doanh nghiệp phim AI của bạn đến đây.

|
Chu Chí Lực, đạo diễn phim AI Trung Quốc, tại công ty sản xuất phim và truyền hình China Wit Media ở Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc ngày 17 tháng 8 năm 2026
|
“Ngày nào cũng có đủ các thành phố lớn nhỏ tiếp cận tôi,” Chu Chí Lực nói, “hy vọng chúng tôi có thể thiết lập công nghệ hoặc công ty ở đó.”
Những lời mời gọi đó phản ánh Trung Quốc thúc đẩy việc đưa trí tuệ nhân tạo vào mọi ngóc ngách của nền kinh tế — kể cả những bộ phim mới ra rạp gần đây.
Chính quyền địa phương đã hưởng ứng bằng những hứa hẹn xây dựng các cụm công nghệ và trợ cấp cho các nhà làm phim AI và công ty khởi nghiệp. Một cẩm nang chính sách công nghiệp quen thuộc, trợ cấp cho nội dung do AI tạo ra như đã từng trợ cấp để đưa xe điện, tấm pin mặt trời và robot Trung Quốc thành các ngành công nghiệp cạnh tranh toàn cầu.
Kết quả là một ngành công nghiệp phát triển “nóng” gồm các nhà làm phim, hãng phim và nền tảng phát trực tuyến AI ở Trung Quốc đang tìm kiếm vị trí dẫn đầu trong kỹ thuật sản xuất và phân phối.

|
Đạo diễn Chu Chí Lực thảo luận về một đoạn phim ngắn do AI tạo ra với đồng nghiệp tại văn phòng của China Wit Media
|
Đứng đầu bộ phận nội dung do AI tạo ra (AIGC) tại China Wit Media ở Thâm Quyến, đạo diễn Chu cho biết Trung Quốc đã tạo “môi trường tốt nhất” cho các nhà làm phim AI với “giá cho thuê địa điểm rẻ, trợ cấp sinh hoạt và hỗ trợ điện toán.”
Chu Chí Lực điều hành hãng phim tư nhân của anh ở Thâm Quyến từ không gian làm việc chung với sự hỗ trợ của chính quyền thành phố và Đại học Bách khoa Hồng Kông.
Chi phí sản xuất thấp nhờ AI hấp dẫn các nhà làm phimChính sách toàn diện của Trung Quốc trong việc thúc đẩy ứng dụng AI vào lĩnh vực phim ảnh được các nhà làm phim như Chu Chí Lực hoan nghênh, nhưng ngành công nghiệp này phải đối mặt với những rủi ro ngày càng tăng, như vẫn thường xảy ra với các lĩnh vực khác được nhà nước hỗ trợ. Khi những hàng hóa như ô tô và sản phẩm tiêu dùng được đẩy mạnh sản xuất, nhu cầu trong nước chỉ có bấy nhiêu, khiến giá giảm trong cuộc đua xuống đáy.

|
Ngô Tinh Vũ, đạo diễn hoạt hình AI, làm việc trong một dự án tại văn phòng của China Wit Media
|
Có những dấu hiệu cho thấy nội dung phim AI có thể đã đạt đến mức dư thừa. Trong nửa đầu năm nay, dữ liệu DataEye cho thấy có 221.900 chương trình AI mới được ra mắt trên Douyin, phiên bản TikTok của Trung Quốc, nhưng chỉ 1.055 chương trình thu hút hơn 100 triệu lượt xem, chuẩn mực thành công điển hình.
Các nhà làm phim cho biết chi phí sản xuất thấp nhờ AI đã hấp dẫn họ.
Trong nửa đầu năm 2026, chi phí sản xuất phim bộ siêu ngắn bằng AI đã giảm từ 5.000 nhân dân tệ (747 USD) một phút xuống chỉ còn vài trăm nhân dân tệ, theo đài truyền hình nhà nước CCTV.
“Một cảnh đám cưới bình thường có thể tiêu tốn của tôi 60.000 nhân dân tệ để quay theo cách thông thường,” Pan Xiaojun, sinh viên sau đại học ngành đạo diễn phim làm việc ở Hải Nam, miền nam Trung Quốc cho biết. “Nhưng sử dụng AI, tôi có thể đưa khung cảnh tương tự sống động cực chất chỉ với 1.400 nhân dân tệ.”

|
Trong nửa đầu năm 2026, chi phí sản xuất phim bộ siêu ngắn bằng AI đã giảm từ 5.000 nhân dân tệ (747 USD) một phút xuống chỉ còn vài trăm nhân dân tệ. Ảnh chụp ngày 21 tháng 7 năm 2026: Nhân viên tại một công ty sản xuất phim bộ siêu ngắn hoàn tất toàn bộ quy trình sản xuất, từ khâu chỉnh sửa kịch bản và quay phim trực tiếp đến hậu kỳ với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo (AI), dịch thuật sang ngôn ngữ nước ngoài và phân phối nội dung.
|
Pan Xiaojun cho biết các khoản trợ cấp và miễn tiền thuê nhà từ chính quyền địa phương ở Hải Nam cho phép anh giảm thêm chi phí công nghệ của mình thấp hơn nữa.
Tháng 5 năm nay, Thượng Hải đã tung ra các biện pháp đẩy nhanh quá trình sản xuất phim bộ siêu ngắn sử dụng AI, cung cấp năng lực điện toán và các mô hình AI dựa trên đám mây để cắt giảm chi phí và hỗ trợ phân phối ở nước ngoài.
Bắc Kinh có quỹ 260 triệu nhân dân tệ để hỗ trợ công nghệ nghe nhìn. Quận Hoài Nhu, một trung tâm của ngành công nghiệp điện ảnh Trung Quốc, cấp phiếu thanh toán chi phí điện toán cho các nhà sản xuất phim bộ siêu ngắn AI.
Thâm Quyến cũng đang đẩy mạnh nỗ lực thu hút tài năng điện ảnh AI, cung cấp hỗ trợ kỹ thuật cho sản xuất video, hiệu ứng hình ảnh và tạo nội dung, và trợ cấp chi phí thuê chỗ làm việc.

|
Có những dấu hiệu cho thấy nội dung phim AI có thể đã đạt đến mức dư thừa
|
Các nền tảng phát trực tuyến lớn của Trung Quốc đều “chơi tất tay” AI, giám đốc điều hành iQIYI Cung Vũ cho biết hồi tháng 8. Nó cung cấp một số khoản trợ cấp cho người sáng tạo nội dung AI phát trực tuyến trên nền tảng.
Từ chối và quá tảiCục Điện ảnh Trung Quốc đã cấp phép công chiếu bộ phim khoa học viễn tưởng dài 90 phút
Sanxingdui: Future Memories, phim AI đầu tiên do hãng phim lớn sản xuất được chấp thuận phát hành rạp ở Trung Quốc. Nhà sản xuất Bona Film Group cho biết bộ phim được mở chiếu ngày 23 tháng 11.
Mặc dù người tiêu dùng Trung Quốc đã tiếp nhận nội dung do AI tạo ra, tuy nhiên vẫn có sự phản đối dữ dội.
Các diễn viên Trung Quốc đã nêu quan ngại về việc hình ảnh của họ bị sử dụng trong phim AI, làm dấy lên nỗi lo vi phạm bản quyền và diễn viên lồng tiếng mất việc làm.

|
Phim khoa học viễn tưởng dài 90 phút Sanxingdui: Future Memories hoàn toàn bằng AI được chấp thuận phát hành rạp ở Trung Quốc. Ảnh poster phim tại một rạp chiếu ở Bắc Kinh ngày 23 tháng 10. Tuy nhiên khán giả đã không mặn mà với bộ phim
|
Người tiêu dùng cũng phàn nàn về đạo văn và nhàm chán.
“Một số người cứ pha trộn nhân vật nguyên tác của người khác hoặc chèn các đoạn phim vào nội dung do AI tạo ra mà không ghi nhận nguồn gốc. Tôi nghĩ hoàn toàn không thể chấp nhận được hành vi như vậy,” Wen, một người hâm mộ nội dung AI 22 tuổi nói.
Thành công phòng vé bất ngờ của
Ngưu Lai, bộ phim hoạt hình thô sơ, được một số người coi là cách thể hiện sự bài xích nội dung AI.
Trung Quốc yêu cầu ghi nhãn AIGC nhưng vẫn chưa đưa ra các quy tắc tác quyền rõ ràng.
Hiện tại, nội dung phim AI được sản xuất tại Trung Quốc đang tăng mạnh, và thậm chí ra nước ngoài.

|
Green Drinks!, phim hoạt hình ngắn AI của đạo diễn Tào Dịch Văn đã ra mắt tại Liên hoan phim AI thế giới ở Cannes vào tháng 4
|
Đã ra mắt phim hoạt hình AI tại Liên hoan phim AI thế giới ở Cannes hồi tháng 4, đạo diễn Tào Dịch Văn cho biết cô nghĩ rằng Trung Quốc đang dẫn đầu trong ngành.
“Pháp và phần còn lại của châu Âu vẫn đang theo dõi và chờ xem liệu Trung Quốc có đưa ra luật rõ ràng hay không,” cô nói. “Chúng ta đã tụt lại phía sau trong hai cuộc cách mạng công nghiệp đầu tiên, vì vậy có lẽ đây là cuộc cách mạng công nghiệp thứ ba.”
Các thành phố khác ở Trung Quốc cũng đã tăng cường biện pháp ưu đãi.
Dịch: © Ngô Bình @Quaivatdienanh.com
Nguồn: Reuters